Çocuklarda DEHB, Odaklanma ve Dikkat Güçlükleri
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB); dikkatini sürdürme, dürtülerini kontrol etme ve hareketliliğini düzenleme alanlarında güçlüklerle kendini gösterebilen nörogelişimsel bir durumdur. Bununla birlikte her dikkat dağınıklığı veya hareketlilik DEHB anlamına gelmez. Çocuğun yaşına, gelişim dönemine ve yaşadığı güçlüğün günlük yaşam üzerindeki etkisine göre değerlendirme yapılması önemlidir.
Dikkat ve odaklanma güçlüğü yaşayan çocuklar ders sırasında kolayca dikkatlerini kaybedebilir, başladıkları işleri tamamlamakta zorlanabilir veya sık sık eşyalarını unutabilir. Bazı çocuklarda hareketlilik ve dürtüsellik daha belirginken bazı çocuklarda ise dalgınlık, unutkanlık ve organize olmakta zorlanma ön planda olabilir.
Çocuklarda Görülebilen Belirtiler
DEHB ve dikkat güçlüklerinde şu durumlar görülebilir:
- Dikkatini uzun süre sürdürmekte zorlanma
- Ders veya ödev sırasında kolayca dikkatinin dağılması
- Başladığı işleri tamamlamakta güçlük
- Sık sık eşya kaybetme veya unutkanlık
- Yönergeleri takip etmekte zorlanma
- Yerinde durmakta güçlük veya aşırı hareketlilik
- Sırasını beklemekte zorlanma
- Düşünmeden hareket etme veya söz kesme
Bu tür güçlükler çocuğun okul başarısını, arkadaşlık ilişkilerini, aile içindeki iletişimini ve özgüvenini etkileyebilir. Uyku düzeni, kaygı, stres, öğrenme güçlükleri ve çevresel etkenler de dikkat sorunlarına benzer belirtiler oluşturabileceği için kapsamlı değerlendirme önemlidir.
Psikoterapi sürecinde çocuğun dikkatini ve davranışlarını düzenlemesini destekleyen beceriler üzerinde çalışılabilir. Planlama, görevleri organize etme, dürtü kontrolü ve duyguları düzenleme gibi alanlar ele alınırken aile ve okul ile iş birliği de sürece dahil edilebilir. Amaç çocuğun günlük yaşamındaki işlevselliğini ve kendine güvenini desteklemektir.
