Travma Sonrası Stres Bozukluğu
Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB); kişinin yaşadığı veya tanık olduğu sarsıcı bir olayın ardından ortaya çıkabilen psikolojik bir durumdur. Kaza, kayıp, şiddet, doğal afet, istismar veya kişinin kendisini ciddi bir tehdit altında hissettiği olaylar sonrasında yoğun kaygı ve stres tepkileri devam edebilir.
Travmatik olay sona ermiş olsa bile kişi kendisini hâlâ tehlikedeymiş gibi hissedebilir. Olayın zihinde tekrar tekrar canlanması, kabuslar, irkilme, uyku sorunları, kaçınma davranışları veya sürekli tetikte olma hali görülebilir. Bazı kişilerde duygusal uyuşma, çevreden uzaklaşma veya yaşanan olayı hatırlatan durumlardan kaçınma daha belirgin olabilir.
Travma Sonrası Stres Bozukluğu Belirtileri
TSSB sürecinde şu belirtiler görülebilir:
- Travmatik olayın istemsiz şekilde tekrar hatırlanması
- Kabuslar veya yoğun rahatsızlık veren anılar
- Olayı hatırlatan yer, kişi veya durumlardan kaçınma
- Sürekli tetikte olma ve kolay irkilme
- Uykuya dalma veya uykuyu sürdürme güçlüğü
- Odaklanma sorunları
- Yoğun kaygı, öfke veya huzursuzluk
- Duygusal uzaklaşma veya çevreden kopukluk hissi
Travma sonrası yaşanan belirtilerin şiddeti ve süresi kişiden kişiye değişebilir. Yaşanan olayın niteliği, kişinin geçmiş deneyimleri, destek kaynakları ve olay sonrasında yaşanan stres düzeyi süreci etkileyebilir.
Psikoterapi sürecinde travmatik yaşantının kişi üzerindeki etkileri güvenli bir çerçevede ele alınır. Kişinin yaşadığı duygu ve düşünceleri anlamlandırması, travmayla ilişkili tetikleyicileri fark etmesi ve günlük yaşamında yeniden güven duygusu geliştirmesi üzerinde çalışılır.
